Refluks żołądkowo-przełykowy - kontynuacja leczenia IPP przez e-receptę

Mechanizm działania IPP

Choroba refluksowa przełyku (GERD) wynika z cofania się treści żołądkowej do przełyku, co powoduje zgagę, pieczenie za mostkiem i regurgitacje. Inhibitory pompy protonowej blokują końcowy etap wydzielania kwasu solnego w komórkach okładzinowych żołądka, trwale hamując pompę protonową. Efektem jest znaczne zmniejszenie kwaśności soku żołądkowego i możliwość gojenia błony śluzowej przełyku.

IPP działają skuteczniej niż leki z grupy antagonistów receptora H2 (np. famotydyna) i są lekami pierwszego wyboru w GERD. Optymalnie przyjmuje się je przed posiłkiem, zgodnie z ChPL i zaleceniem lekarza.

Preparaty i zasady leczenia długotrwałego

Do inhibitorów pompy protonowej należą omeprazol, pantoprazol, ezomeprazol, lansoprazol i rabeprazol. Dawkę i czas leczenia ustala lekarz - u części pacjentów terapia jest przewlekła, u innych możliwe jest leczenie w razie potrzeby lub próba zmniejszenia dawki.

Przy długotrwałym stosowaniu bierze się pod uwagę możliwy wpływ na wchłanianie witaminy B12, magnezu i wapnia oraz inne opisywane w ChPL zagadnienia bezpieczeństwa. Dlatego przewlekłą terapię prowadzi się w najniższej skutecznej dawce i okresowo weryfikuje jej zasadność.

Objawy alarmowe wymagające diagnostyki

Część objawów wyklucza leczenie wyłącznie objawowe i wymaga pilnej diagnostyki, zwykle gastroskopii. Należą do nich trudności w połykaniu, ból przy przełykaniu, niezamierzona utrata masy ciała, wymioty treścią krwistą lub fusowatą, smoliste stolce oraz niedokrwistość.

W takich przypadkach lekarz kieruje na badanie endoskopowe, a nie ogranicza się do kontynuacji recepty. Pierwszorazowe rozpoznanie oraz objawy nietypowe również mogą wymagać oceny stacjonarnej.

Kontynuacja online - co ocenia lekarz

E-recepta na kontynuację dotyczy pacjentów z ustalonym rozpoznaniem i dobrą kontrolą objawów. Podczas e-konsultacji lekarz weryfikuje dotychczasowe leczenie, czas jego trwania, skuteczność, objawy alarmowe oraz inne przyjmowane leki pod kątem interakcji.

Pacjent podaje w formularzu stosowany IPP i dawkę, czas leczenia oraz ewentualne objawy. Jeśli lekarz nie stwierdza przeciwwskazań ani objawów alarmowych, może wystawić e-receptę na kontynuację. Ostateczna decyzja należy do lekarza.

Źródła

Opracowano na podstawie:

- Charakterystyki Produktów Leczniczych inhibitorów pompy protonowej (omeprazol, pantoprazol, ezomeprazol, lansoprazol, rabeprazol) - Rejestr Produktów Leczniczych, URPL

- Wytyczne dotyczące diagnostyki i leczenia choroby refluksowej przełyku towarzystw gastroenterologicznych

- Zalecenia dotyczące bezpieczeństwa długotrwałego stosowania inhibitorów pompy protonowej