Czy lekarz rodzinny może wystawić skierowanie na rezonans i co zrobi zamiast tego

Podział uprawnień wynika ze sposobu finansowania badania

Rozbieżność informacji, na którą trafiasz w przychodni i w prywatnej pracowni, nie jest sprzecznością. Obie strony mówią prawdę, tylko o dwóch różnych sposobach rozliczenia tego samego badania.

W systemie publicznym rezonans należy do badań o ograniczonej dostępności i wysokim koszcie jednostkowym, dlatego krąg lekarzy uprawnionych do kierowania na nie jest zawężony. Lekarz podstawowej opieki zdrowotnej do tego kręgu nie należy.

Gdy badanie opłacasz samodzielnie, reguła ta przestaje obowiązywać, ponieważ przestaje chodzić o dostęp do środków publicznych. Zostaje wtedy jedno kryterium: czy lekarz uzna, że wskazania do badania są wystarczające.

Kto kieruje na rezonans: zestawienie według lekarza i sposobu rozliczenia

Tabela poniżej porządkuje uprawnienia. Prosimy czytać ją wierszami: każdy wiersz opisuje jedną grupę i to, co może zrobić na każdej ze ścieżek.

Na jeden wiersz zwracamy szczególną uwagę. Lekarz rehabilitacji leczniczej bywa pomijany w rozważaniach pacjentów, a dla osoby będącej już w trakcie rehabilitacji po urazie stanowi on zwykle drogę krótszą niż kolejka do poradni neurologicznej.

Lekarz podstawowej opieki zdrowotnej - Rezonans w ramach NFZ: Nie kieruje na to badanie; kieruje do poradni specjalistycznej - Rezonans odpłatny: Wystawia dokument, jeżeli uzna wskazania za wystarczające

Neurolog, ortopeda, laryngolog i inni specjaliści poradni - Rezonans w ramach NFZ: Kieruje na badanie - Rezonans odpłatny: Kieruje na badanie

Lekarz rehabilitacji leczniczej - Rezonans w ramach NFZ: Kieruje na badanie - Rezonans odpłatny: Kieruje na badanie

Lekarz opieki psychiatrycznej - Rezonans w ramach NFZ: Kieruje na badanie - Rezonans odpłatny: Kieruje na badanie

Lekarz prowadzący konsultację zdalną - Rezonans w ramach NFZ: Nie kieruje w ramach tej ścieżki - Rezonans odpłatny: Wystawia dokument, jeżeli uzna wskazania za wystarczające

Fizjoterapeuta - Rezonans w ramach NFZ: Nie wystawia skierowań na rezonans - Rezonans odpłatny: Nie wystawia skierowań na rezonans

Trzy przystanki na drodze do badania refundowanego

Droga do badania finansowanego ze środków publicznych ma trzy etapy i warto znać je w tej kolejności, bo próba ich przeskoczenia zwykle kończy się odesłaniem z rejestracji.

Pierwszy etap to wizyta u lekarza rodzinnego. Ocenia on dolegliwości, zleca badania wstępne, a gdy uzna to za zasadne, wystawia skierowanie do poradni specjalistycznej. Drugi etap to wizyta u specjalisty, który dopiero może skierować na rezonans. Trzeci to zapis do pracowni i oczekiwanie na termin.

Etap środkowy bywa najdłuższy i to on zwykle przesądza o tym, że pacjenci rozważają badanie odpłatne. Prosimy jednak pamiętać, że wizyta u specjalisty ma wartość samodzielną: to on oceni, czy rezonans w ogóle jest właściwym badaniem, czy odpowiedzi udzieli metoda tańsza i szybciej dostępna.

Czego lekarz rodzinny dokona na tej drodze

Brak uprawnienia do jednej czynności bywa czytany jako brak roli w całej sprawie, a to nieporozumienie. Lekarz podstawowej opieki zdrowotnej najczęściej rozpoczyna diagnostykę i od jego oceny zależy, czy skierowanie do poradni w ogóle powstanie.

Może też zlecić badania wstępne, w tym zdjęcie rentgenowskie, które przy dolegliwościach kręgosłupa albo stawu często wystarcza do podjęcia dalszych decyzji. Wynik takiego badania staje się później argumentem w rozmowie ze specjalistą.

Innymi słowy, ograniczenie dotyczy jednej czynności, nie całej roli. Pominięcie lekarza rodzinnego rzadko skraca drogę; częściej pozbawia cię dokumentacji, której specjalista i tak będzie oczekiwał.

Ścieżka odpłatna: krąg uprawnionych bez zawężenia

Przy badaniu opłacanym samodzielnie dokument wystawi każdy lekarz z prawem wykonywania zawodu, także prowadzący konsultację pisemnie. Nie ma tu wymogu wcześniejszej wizyty u specjalisty ani skierowania z przychodni.

Prosimy jednak pamiętać o granicy między ścieżkami, bo jest ona szczelna w obie strony. Dokument wystawiony poza systemem świadczeń refundowanych nie uprawnia do badania bezpłatnego i nie skraca kolejki w placówce mającej umowę z Funduszem.

Przy planowaniu wydatku warto od razu sprawdzić dwie rzeczy: czy wybrana pracownia w ogóle wymaga dokumentu oraz czy badanie ma być wykonane ze środkiem kontrastowym. Czynniki wpływające na koszt omawiamy w tekście o cenie rezonansu, a przygotowanie do wersji z kontrastem opisujemy osobno.

Kto skierowania na rezonans nie wystawia w żadnej ścieżce

Fizjoterapeuta nie wystawia skierowań na rezonans. Może prowadzić terapię, oceniać zakres ruchu i sugerować, że obrazowanie byłoby zasadne, lecz dokument musi pochodzić od lekarza. Ta sama uwaga dotyczy rejestracji pracowni oraz technika wykonującego badanie.

Bywa to źródłem nieporozumień, gdy pacjent słyszy w gabinecie rehabilitacji, że przydałby się rezonans, i przychodzi do pracowni z taką informacją. Prosimy wtedy poprosić o pisemną notatkę opisującą wynik badania fizykalnego: jest ona dla lekarza konkretnym argumentem, choć sama skierowania nie zastępuje.

Skąd bierze się ten podział

Zasady kierowania na badania finansowane ze środków publicznych ustala Narodowy Fundusz Zdrowia i to one wyznaczają krąg lekarzy uprawnionych do wystawienia skierowania na rezonans. Do kręgu tego należą poradnie ambulatoryjnej opieki specjalistycznej, rehabilitacja lecznicza oraz opieka psychiatryczna.

Podział ten nie wynika z oceny kompetencji lekarza rodzinnego, lecz ze sposobu organizowania dostępu do badań o wysokim koszcie jednostkowym. W przypadku prostszego obrazowania, na przykład części zdjęć rentgenowskich, uprawnienie lekarza podstawowej opieki zdrowotnej pozostaje zachowane.

Przy planowaniu drogi do badania prosimy weryfikować zasady w swoim oddziale Funduszu albo w rejestracji placówki, która ma wykonać rezonans. To ona ostatecznie przyjmuje dokument i wie, jakich formalności oczekuje.

Dlaczego pacjenci słyszą sprzeczne odpowiedzi

Pytanie o uprawnienia lekarza rodzinnego wraca w rozmowach z rejestracją częściej niż jakiekolwiek inne dotyczące rezonansu, a odpowiedzi bywają rozbieżne. Powód jest prosty: rozmówcy odnoszą się do różnych ścieżek, nie precyzując tego.

Rejestracja prywatnej pracowni mówi o swojej praktyce, czyli o badaniu odpłatnym, i słusznie stwierdza, że dokument od lekarza rodzinnego przyjmie. Rejestracja placówki rozliczającej się z Funduszem odpowiada o ścieżce refundowanej i równie słusznie takiego dokumentu nie uzna.

Prosimy więc zadawać pytanie w pełnym brzmieniu: czy badanie ma być wykonane odpłatnie, czy w ramach świadczeń finansowanych ze środków publicznych. Jedno zdanie więcej w pytaniu oszczędza zwykle jedną zbędną wizytę.

Co przygotować przed wizytą u specjalisty

Skoro to specjalista rozstrzyga o skierowaniu w ścieżce refundowanej, warto przyjść do niego z kompletem informacji. Zwiększa to szansę, że decyzja zapadnie podczas pierwszej wizyty, a nie po kolejnych badaniach wstępnych.

Prosimy zabrać opisy wcześniejszych badań obrazowych tej samej okolicy wraz z płytami, listę przyjmowanych leków, notatkę o czasie trwania dolegliwości i czynnikach, które je nasilają, a także informację o implantach i przebytych zabiegach. Ten ostatni punkt ma znaczenie także później, w pracowni.

Jeżeli fizjoterapeuta albo lekarz medycyny pracy sporządzili wcześniej opis badania, prosimy dołączyć również go. Dokumentacja zebrana w jednym miejscu bywa argumentem mocniejszym niż relacja odtwarzana z pamięci.

Objawy, przy których nie czeka się na skierowanie

Poniższe sytuacje wymagają pilnej diagnostyki na miejscu. W szpitalu badania obrazowe wykonuje się w trybie nagłym, bez drogi opisanej powyżej.

Nagły niedowład kończyn, zaburzenia mowy albo opadnięcie kącika ust: prosimy dzwonić pod numer 112.

Zaburzenia oddawania moczu lub stolca z bólem pleców i drętwieniem krocza: szpitalny oddział ratunkowy.

Wniosek o skierowanie przy badaniu odpłatnym

Jeżeli zdecydujesz się na badanie odpłatne, możesz złożyć wniosek bez wychodzenia z domu. Konsultacja w sprawie skierowania na rezonans magnetyczny kosztuje 69,00 zł, obejmuje ocenę wskazań oraz wystawienie dokumentu, a rozstrzyga o niej lekarz z prawem wykonywania zawodu.

W formularzu prosimy opisać okolicę i stronę ciała, czas trwania dolegliwości, dotychczasowe leczenie oraz wyniki wcześniejszych badań, a także wymienić implanty, rozrusznik i możliwość obecności opiłków metalu. Kod dostępu wysyłamy pocztą elektroniczną, a dokument widoczny jest również w Internetowym Koncie Pacjenta.

Nadzór merytoryczny nad konsultacjami sprawuje lek. Damian Wojno, prawo wykonywania zawodu numer 3211301, Okręgowa Izba Lekarska w Olsztynie. Operatorem serwisu jest MEDINOW Sp. z o.o., podmiot leczniczy wpisany do RPWDL pod numerem 000000307381. Opłata dotyczy oceny wniosku, więc przy odmowie nie podlega zwrotowi, a pozostałe rodzaje zleceń zebraliśmy na stronie konsultacji w sprawie skierowań.